Yapay zekanın su ayak izi ortaya çıktı…
2025’te yayımlanan akademik bir çalışma, yapay zekâ sistemlerinin yalnızca enerji değil, su tüketimi açısından da ciddi bir çevresel yük oluşturduğunu ortaya koydu. Araştırmaya göre yapay zekâ odaklı veri merkezlerinin dolaylı yıllık su tüketimi 312,5 ila 764,6 milyar litre arasında hesaplanıyor. Bu miktar, küresel ölçekte bir yılda tüketilen toplam şişelenmiş sudan daha yüksek bir seviyeye işaret ediyor. Çalışma, yapay zekânın çevresel etkilerinin bugüne kadar eksik ölçüldüğünü ve özellikle su kullanımının yeterince dikkate alınmadığını gösteriyor.
Araştırma, Hollandalı akademisyen Alex de Vries-Gao liderliğinde yürütüldü. Çalışmada, büyük teknoloji şirketlerinin veri merkezi raporları ile küresel enerji üretim verileri kullanılarak yapay zekâya bağlı çevresel etkiler için tahmini hesaplamalar yapıldı.
Karbon salımı büyük şehirlerle kıyaslanıyor
Araştırmaya göre yapay zekâ sistemlerinin 2025 yılına ait karbon salımı 32,6 ila 79,7 milyon ton CO₂ aralığında olabilir. Bu düzey, yıllık emisyon miktarı açısından New York gibi büyük metropollerle benzer bir tablo ortaya koyuyor. Bulgular, yapay zekânın küresel karbon ayak izinde hızla büyüyen bir paya sahip olduğunu gösteriyor.
Su tüketiminin ana kaynağı kullanım aşaması
Çalışmada dikkat çeken bir diğer bulgu, çevresel yükün büyük bölümünün model eğitimi değil, “inference” olarak adlandırılan kullanım aşamasından kaynaklanması oldu. Günlük sorgular, görsel ve video üretimi ile sürekli çalışan yapay zekâ sistemleri, veri merkezlerinde yoğun enerji ve su kullanımına neden oluyor.
Şeffaf raporlama eksikliği vurgusu
Araştırmacılar, şirketlerin çevresel raporlarında yapay zekâya özgü verileri net şekilde ayırmamasının sağlıklı değerlendirmeleri zorlaştırdığını belirtiyor. Bu durumun, kamu politikalarının eksik bilgilerle şekillenmesine yol açabileceği ifade ediliyor.
En Çok Sorulan Sorular
Yapay zekâ ne kadar su tüketiyor?
Araştırmaya göre yapay zekâ veri merkezlerinin yıllık su tüketimi 312,5 ila 764,6 milyar litre arasında olabilir.
Bu su tüketimi neyle karşılaştırılıyor?
Hesaplanan miktar, dünya genelinde bir yılda tüketilen toplam şişelenmiş sudan daha fazla.
Yapay zekânın çevresel etkisi sadece eğitim sürecinden mi kaynaklanıyor?
Hayır. Çevresel yükün büyük bölümü, yapay zekânın günlük kullanım aşamasında oluşuyor.
Karbon salımı ne seviyede?
2025 için tahmin edilen karbon salımı 32,6 ila 79,7 milyon ton CO₂ aralığında.
